Zamena simbola vlasti na Gradskoj kući (1921-1923)

Ulaskom voza koji je nosio VIII pešadijski puk srpske vojske, na železničku stanicu, 13.11.1918. godine, smatra se da je u Subotici započela promena imperiuma. Događaji do kraja te godine odvijali su se velikom brzinom. U Novom Sadu je 25.11.1918. godine proglašeno odcepljenje teritorija od Ugarske i pripajanje Kraljevini Srbiji, a nesumnjivo najzanačajni od svih bio je trenutak formiranja nove države južnih Slavena 1. decembra  iste godine. No međutim, sve do potpisivanja tzv. Trianonskog sporazuma 4.6.1920. godine, u međunarodno pravnim okvirima koji su bitno determinisali i društvenu klimu, vladao je jedan državno pravni provizorijum.

Povlačenjem demarkacione, odnosno kako će pokazati nove granične linije, Subotica je izgubila jednu petinu svoje teritorije, Mađarskoj je pripalo 16 996 jutara (195 kv. km.), delova pustara Tompa, Kelebija i Čikerija, sa oko 8000 svojih stanovnika salašara.

Jasno je da novoj vladajućoj ideologiji i praksi nisu odgovarali elementi iz mađarske nacionalne istorije i kulture a koji se bili ugrađeni u Gradsku kuću. Oni su bili sklonjeni ili zamenjeni. Tako su skinuti i sklonjeni vitraži iz velike većnice, dok su plastike sa grbnom ornamentikom na spoljašnjim delovima kao i natpisi zamenjeni.  Tako je ing. Iso Štarsburger dobio nagradu za postavljanje državnih grbova na Gradsku kuću. (1)

Počev od  1921. do 1923.  godine vrši se  nabavka natpisa ćirilicom i latinicom, nacionalnih grbova i jugoslavenske trobojke, razumljivo upravo od one firme koja ih je izradila i za orginal –  od pečujske fabrike Žolnai. Sačuvana je upravo prepiska sa skicama predviđenih elemenata za postavljanje.   [2]

[1] IAS, F 47. 1373. 60 XV/1922

[2] IAS, F:47. III 406/1923;  1499. 16/1923

47 1496 374 922
IAS, F:47.1496. 374/922
47 1499 16 923 grb
IAS, F:47. 1499. 16/1923

drzavni simboliOpstinaОпштина

Oglasi